حرمشناسی حرم امام رضا علیه السلام

صحن ها

هر صحن، شامل یک فضای باز و محصور است که رواق‌ها و ایوان‌هایی در پیرامون آن وجود دارد. مساحت مجموع صحن‌های حرم، ۲۲۵٬۲۲۳ متر مربع است. بزرگ‌ترین صحن، صحن جامع رضوی به مساحت ۶۰٬۱۸۸ متر مربع است که در جنوب حرم قرار دارد 1-صحن انقلاب 2- صحن آزادی 3- صحن قدس 4-صحن جمهوری اسلامی 5-صحن جتمع رضوی 6- صحن مسجد جامع گوهر شاد

هر صحن، شامل یک فضای باز و محصور است که رواق‌ها و ایوان‌هایی در پیرامون آن وجود دارد. مساحت مجموع صحن‌های حرم، ۲۲۵٬۲۲۳ متر مربع است. بزرگ‌ترین صحن، صحن جامع رضوی به مساحت ۶۰٬۱۸۸ متر مربع است که در جنوب حرم قرار دارد 1-صحن انقلاب 2- صحن آزادی 3- صحن قدس 4-صحن جمهوری اسلامی 5-صحن جتمع رضوی 6- صحن مسجد جامع گوهر شاد

رواق ها

فضاهای مسقف و محصور در پیرامون حرم، رواق نامیده می‌شوند. اکنون بزرگ‌ترین رواق حرم، رواق امام خمینی به مساحت ۶٬۳۰۰ متر مربع است که قبلاً صحن بوده و عملیات مسقف‌سازی آن از سال ۱۳۸۱ تا ۱۳۸۵ انجام شده‌است. هم‌چنین رواق‌های دارالولایه، دارالحجه و دارالاجابه از رواق‌های بزرگ حرم امام رضا هستند لیست رواق ها دارالحفاظ 2-دارالسیاده 3-دارالسعاده 4- دارالضیافه 5-دارالذکر 5-دارالسور 6-دارالعز 7-دارالسلام 8-دارالشکر 9- دارالفیض 10-توحید خانه

بست ها

بست در لغت به معنای بستن، گره، و جای تحصن است؛ جایی که مردم به هنگام ترس و اتهام، به آن‌جا پناه می‌بردند تا دستگیر نشوند؛ مانند اماکن مقدس و سرای علما و بزرگان.
بست در گذشته حریمی بوده است که انسان یا هر موجود دیگر با ورود به آن، از تعقیب و تعرض ایمن می‌ماند و در واقع مردم هرگاه با خشونت‌های سیاسی حکام جور روبه رو می‌شدند، به آن‌جا پناه می‌بردند و شفاعت و دادخواهی می‌خواستند.

همچنین، بست در حریم اماکن بزرگ مذهبی، مأمنی برای زائران به هنگام بروز حوادث و پیش‌آمدها به شمار می‌رفته است. درنهایت بست مقدمه‌ای است برای ورود به حرم مطهر امام رضا(ع) و روضه منوره و مکانی است برای زائران و مشتاقان تا با ورود به آن خود را از نظر روحی و جسمی به گونه‌ای آماده و مرتب سازند که هنگام تشرف از حیث ظاهر، اسائه ادب به ساحت مقدس امام(ع) نباشد. زائران عاشق و عارف، در این فاصله و برای پذیرش لطف بیشتر امام(ع)، روح خویشتن را با ذکر صلوات و استغفار و راز و نیاز صیقل می‌دهند.
مکان بست به‌علت مکثی که دارد (که یک طرف به فضایی روحانی و یک طرف به شهر اتصال دارد)، حالت محیط برزخ را دارد و این بدان معنا است که هرچه آلودگیِ زندگی است در این نقطه باید وانهاده شود و سپس به فضای معنوی و دور از زندگی مادی وارد شود (بس + است).
بست، مکانی مستطیل شکل است که سه طرف آن بسته و قسمت ورودی که رو به شهر دارد، باز می‌باشد و در انتهای بست، پس از عبور از سردر اصلی، وارد صحن می‌شوند.
اکنون بست، فضای باز متصل به صحن ها و دیگر بناهای اماکن رضوی را تشکیل می دهد. در حوزه حرم مطهر حضرت امام رضا(ع)، هشت بست وجود دارد:
1. بست شیخ حرعاملی 2. بست شیخ طبرسی3. بست شیخ طوسی4. بست شیخ بهایی5. بست امام رضا(ع) «باب الرضا(ع)» 6. بست امام جواد(ع) «باب الجواد(ع)»7. بست شرقی صحن جامع رضوی8. بست غربی صحن جامع رضوی

مشاهیر

افراد صاحب نام که در این حرم به خاک سپرده شده‌اند:
گذشته:
1- هارون الرشید (خلیفه عباسی)2- شیخ طبرسی (از فقهای شیعه قرن ۶ هجری)3- الله‌وردی خان (سپهسالار امپراتوری صفوی، حاکم ایالت فارس امپراتوری صفوی، بانی ۳۳ پل اصفهان و مدرسه خان شیراز)4- شیخ بهایی (دانشمند عصر صفوی) 5- حر عاملی (از فقهای شیعه قرن ۱۱ هجری)6- شیخ حسنعلی اصفهانی (معروف به نخودکی از علمای سده ۱۳ قمری شیعه)

معاصر:
1- امیر اسدالله علم (نخست‌وزیر و وزیر دربار و از رجال با نفوذ دورهٔ پهلوی)2- حاج غلام‌حسین تبریزی(عبدخدایی) (از عالمان شیعه و امام جماعت مسجد گوهرشاد)3- علامه محمد تقی جعفری4- سید عبدالله شیرازی (مرجع تقلید)5- غلامرضا طبسی (خطیب شیعه)6- ادیب نیشابوری (شاعر)7- غلامرضا قدسی (شاعر)8- محمدتقی ادیب نیشابوری (شاعر)9- سید عبدالکریم هاشمی‌نژاد (مجتهد و مبارز انقلاب اسلامی ایران)10- سید عزالدین حسینی زنجانی (مرجع تقلید شیعیان)11- سید محمدهادی میلانی (مرجع تقلید شیعیان)12- محمدتقی آملی (فقیه شیعه)13 سید احمد خسروشاهی (فقیه شیعه)14 شیخ جعفر مجتهدی (عارف شیعه)15 مجتبی قزوینی خراسانی (مجتهد شیعه)16 هاشم قزوینی (مدرس و عالم شیعه)17 سید رضا کامیاب (نماینده مجلس مشهد)18 علی‌اکبر نهاوندی (نویسنده و عالم شیعه)19 علی فلسفی (فقیه و مجتهد شیعه)20- محمدتقی شریعتی (فعال سیاسی–مذهبی و پدر دکتر علی شریعتی)21- عباس واعظ طبسی (تولیت آستان قدس رضوی از سال ۱۳۵۹ خورشیدی تا ۱۳۹۴)

آداب زیارت

ديدار با هر فردي آداب ويژه‌اي دارد هر چه آن فرد، بزرگ‌تر و شريف‌تر باشد، مسلماً براي ديدارش اهميت زيادتري قائليم و آداب بيشتري را رعايت مي‌نماييم . امامان معصوم ما عليهم السلام كه حجت‌هاي الهي بر روي زمين هستند، پس از رسول اكرم صلي الله عليه و آله بزرگترين و والاترين مقام و شخصيت عالم هستي به شمار مي روند . لذا زيارت و ديدار هر يك از ايشان از اهميت بسيار بالايي برخوردار است و آداب مخصوصي دارد كه زائر هوشيار و بيدار دل همواره در رعايت هر چه بيشتر و بهتر آنها مي‌كوشد ....





آنچه در سفر به مشهد به آن نیازمندیم.

درباره حرم امام رضا(ع) بیشتر بدانیم و چطور زیارت مقبول داشته باشیم؟

درباره مراکز خرید مشهد بیشتر بدانیم.

سوغات مخصوص مشهد چیست؟

درباره مراکز تفریحی مشهد بدانیم.

چطور ملزومات خود را در مشهد تهیه کنیم؟